Кейде BTC, ETH, XRP, TRX немесе кез келген басқа блокчейнде транзакцияны тексеру өте қажет болады. Өйткені кейде транзакцияның мәртебесін, оның сәттілігін, растау бар-жоғын, қандай да бір мәселенің туындағанын көру маңызды. Егер транзакция, мысалы, «ілініп қалса» немесе алушының деректері қате көрсетілсе, транзакцияны тексеру қажет болуы мүмкін. Мұндай жағдайда қаражатты қайтаруға болады.
Транзакцияны блокчейн-эксплорерлердің көмегімен тексеруге болады. Мұндай сервистер желідегі кез келген транзакциялар туралы ақпаратты лезде ұсынады. Мұнда пайдаланушы транзакцияның мәртебесімен танысып, блокчейн бойынша ақпаратты қарап, басқа қатысушылардың транзакцияларын көре алады.
Тексеруге болатын блокчейн-эксплорерлер:
- blockchain.com/explorer
- blockchair.com
- blockchain.coinmarketcap.com
- bscscan.com
- tokenview.io
- etherscan.io
- blockcypher.com
- explorer.btc.com
- tronscan.org
- solscan.io
Blockchain.com
Ай сайын 5 миллионнан астам адам кіретін әлемге әйгілі криптобиржа BTC, BCH, ETH блокчейндеріндегі транзакциялар үшін өзінің блокчейн-эксплорерін ұсынады. Оған сайттың жоғарғы мәзіріндегі “Explorer” жолын басу арқылы немесе blockchain.com/explorer мекенжайы арқылы өтуге болады.
Іздеу өрісінде іздеу блокчейн, әмияндар, транзакциялар мен блоктар бойынша жүргізілетіні көрсетілген. Белгілі бір транзакцияны табу үшін жүйе пайдалана алатын бірнеше ақпарат түрінің бірін енгізу қажет. Төменде біз бұл опцияларды толығырақ қарастырамыз:
- Адрес. Мұнда транзакция жасалған әмиянның немесе қаражат жіберілген әмиянның мекенжайын енгізуге болады. Біреуін енгізу жеткілікті.
- Транзакция хэші. Әрбір транзакцияның бірегей идентификаторы болады, оны эксплорер арқылы оңай табуға болады.
- Блок биіктігі. Транзакция орындалған блоктың нөмірі арқылы қажетті операцияны көруге болады.
- Блок хэші. Блокчейнде әр блоктың бірегей идентификаторы болады. Сол хэш арқылы қажетті транзакцияны да табуға болады. Сондықтан бұл ақпараттық сипаттама желідегі әртүрлі операцияларды табуға және тексеруге мүмкіндік береді.
Жауап ретінде сервис транзакцияның хэшін, әмиян арқылы өткен жалпы транзакциялар санын, транзакциядан кейінгі балансын, ағымдағы балансын, алынған активтердің жалпы көлемін, комиссияны және операция уақыты туралы мәлімет береді.
Blockchair.com
Бұл блокчейн-эксплорер арқылы 17 блокчейнді көруге болады. Олардың ішінде: Bitcoin, Ethereum, BNB, opBNB, Litecoin, Cardano, Ripple, Polkadot, Dogecoin, Bitcoin Cash, Stellar, Monero, Kusama, eCash, Zcash, Dash, Groestlcoin.
Сервис транзакцияның мәртебесін, жіберушіні, алушыны, соманы, комиссияны және операция күнін көрсетеді. Сонымен қатар транзакцияның құпиялылық деңгейі де беріледі: көрсеткіш төмен болған сайын мәміле қатысушыларын анықтау оңай.
Blockchain.coinmarketcap.com
Мұнда сөз блокчейн-зерттеуші және BNB Smart Chain үшін аналитикалық платформа туралы болып отыр. Осы сервис арқылы блоктарды, транзакцияларды және BSC мекенжайларын зерттеуге болады.
Қажетті транзакцияны табуға көмектесетін бар ақпаратты енгізу жеткілікті, содан кейін операцияның толық мәліметтері бар тізім беріледі. Сервис транзакция хэші, мәртебесі, блоктар, комиссиялар туралы ақпарат ұсынады. Сондай-ақ транзакцияның уақыт белгісі (күні мен нақты уақыты) көрсетіледі. Жасалған мәміле кезінде кімнің кіммен әрекеттескені де көрсетіледі.
Бұдан бөлек сервис “Gas Limit”, “Gas Used by Transaction” және “Gas Price” туралы мәлімет береді. Сондай-ақ жүйедегі транзакцияның басымдығын түсінуге мүмкіндік беретін реттік нөмір де көрсетілген.
Bscscan.com
Binance Smart Chain үшін осы аналитикалық платформа туралы да білу артық болмайды. Мұнда транзакцияларды іздеуге және олардың мәртебесін тексеруге, тізбекке соңғы қосылған блоктарды көруге, әмияндардың баланстарын және жасалған операцияларды тексеруге болады. Смарт-келісімшарттармен өзара әрекеттесу немесе токендер, криптовалюталар ұсыныстарын зерттеу мүмкіндігі де бар.
Сонымен қатар, барлық ақпаратты қолданушы тіркелмей-ақ ала алады. Барлық деректер ыңғайлы түрде көрсетіледі. Дегенмен сайт тек ағылшын тілінде жұмыс істейтіндіктен орыс тілі жоқ екенін атап өткен жөн.
Tokenview.io
Бұл эксплорер көптеген блокчейндермен (120-дан астам) жұмыс істей алады, сондықтан ол назар аударуға тұрарлық. Мұнда іздеу жолағы бар, соның көмегімен қажетті блокчейнді табуға, содан кейін қажетті транзакцияны іздеуге болады. Соңғы әрекет үшін әдеттегі параметрлер қажет: әмиян мекенжайы, транзакция нөмірі, блок биіктігі немесе хэш.
Сонымен қатар қолданушы өзіне қажет тілді таңдай алады, өйткені интерфейс тек ағылшын тілінде ғана емес, жапон, қытай, корей, француз, испан, итальян және орыс тілдерінде де ұсынылған.
Etherscan.io
ETH блокчейн-платформасының транзакцияларын, смарт-келісімшарттарын және басқа деректерін бақылауға мүмкіндік беретін танымал әрі сенімді блок-зерттеуші туралы еске салған жөн.
Мұндай сервис Ethereum үшін толыққанды іздеу жүйесі болып саналады, өйткені оның көмегімен қолжетімді кез келген ақпаратты оңай табуға болады. Транзакция хэші арқылы токендерді, смарт-келісімшарттарды және әмиян мекенжайларын табуға болады. Ал тіркелгеннен кейін транзакциялар туралы хабарламалар алып, деректер арналары құрып, әзірлеуші құралдарын пайдалануға мүмкіндік бар.
Хабарламалар арқылы мысалы, киттердің әрекеті, криптовалютаның үлкен көлемінің қозғалысы туралы білуге болады. Осы және басқа да мүмкіндіктер тәжірибелі қолданушыға пайдалы ақпарат алуға көмектеседі.
Etherscan-ды осы тізімдегі басқа блокчейн-эксплорерлер сияқты қарапайым қолдануға болады. Транзакция идентификаторын іздеу жолағына енгізіп, үлкейткіш әйнек белгішесін басу жеткілікті. Осыдан кейін экранда жасалған операцияның барлық қолжетімді мәліметтері көрсетіледі: мәртебесі, блок нөмірі, уақыт белгісі, жіберуші, алушы, құны, комиссия және басқалары.
Etherscan-дағы смарт-келісімшарттармен жұмыс істеуді бөлек атап өткен жөн. Егер қолданушы осы құралдармен жұмыс істесе, көрсетілген келісімшартқа қаражаттың аударылғанын растау қажет болуы мүмкін.
Ол үшін смарт-келісімшарт мекенжайын іздеу жолағына енгізіп, нәтижелердің астындағы “Contract” қойындысын басып, содан кейін “Read Contract” таңдаңыз. Криптовалюталық әмиянды қосқаннан кейін келісімшартпен жұмыс істеуді бастауға болады.
Blockcypher.com
Бұл блокчейн-эксплорерді табу үшін тақырыпта көрсетілген сайттың басты бетінде “Products” қойындысын басып, содан кейін “BLOCK EXPLORER” таңдаңыз. Немесе бірден live.blockcypher.com мекенжайына өтіп, қолжетімді блокчейндердің бірін зерттеуге болады: Bitcoin, Ethereum, Litecoin, Dogecoin, Dash, BlockCypher Testnet.
Іздеу жолағының жанында ашылмалы блокчейндер тізімі бар, мұнда қажеттісін таңдап, содан кейін қажетті транзакцияның мекенжайын енгізуге болады. Сондай-ақ әмиян бойынша және блок параметрлері бойынша іздеу бар. Сервистің кемшілігіне тек ағылшын тілінің қолжетімді екенін жатқызуға болады.
Explorer.btc.com
Бұл блокчейн-эксплорер BTC, ETH, BCH, LTC, ETC блокчейндерінде жұмыс істей алады. Мұнда орыс тілі қолжетімді болғандықтан, сервис мүмкіндіктерін түсіну қиын болмайды. Сайттың жоғарғы бөлігінде іздеу жолағы бар, онда іздеу қандай параметрлер бойынша жүргізілетіні және қай блокчейндерде екенін егжей-тегжейлі түсіндірілген. Іздеуге ақпаратты енгізу жеткілікті, сонда бір сәтте-ақ транзакция туралы (және тек ол ғана емес) барлық қажетті мәліметтерді алуға болады.
Tronscan.org
Бұл сервис тек ағылшын интерфейсін ұсына алады, дегенмен TRX-пен жұмыс істейтін орыс тілді қолданушылар үшін де Tronscan-ның кең мүмкіндіктері қызықты болады. Мұнда TRON блокчейніндегі транзакциялар туралы ақпаратты тексеруге, криптовалютаның қозғалысы, стекинг, смарт-келісімшарттар туралы мәліметтерді көруге болады.
Сондай-ақ блоктарды талдауға болады (нөмірі, хэші, жасалған уақыты және басқа параметрлері туралы ақпарат), әмияндар (белсенділікті тексеру, баланс туралы ақпарат, транзакциялар тарихы), смарт-келісімшарттар, токендер. TRON блокчейнін зерттеудің осы және басқа да кең мүмкіндіктері Tronscan-ды көптеген қолданушылар үшін таптырмас ресурс етеді.
Solscan.io
Solana блокчейні үшін ең қолайлы эксплорерлердің бірі. Транзакцияны іздеу үшін транзакция хэшін немесе блок деректерін енгізу жеткілікті. Алғашқы ашылған терезеде қолданушы блок нөмірін, транзакция уақыты мен оның расталуын, қолтаңбасын, комиссиясын және басқа да мәліметтерін көреді.
Сонымен қатар “SOL Balance Change” қойындысында транзакцияға дейінгі және кейінгі әмиян балансы көрсетіледі. Сондай-ақ “Token Balance Change” қойындысы бар, мұнда токендер туралы ақпарат бар (транзакциялар, баланс өзгерістері, күні мен уақыты, операция түрлері).
Қорытынды
Бүгінде қажетті желіде жұмыс істеу үшін өзіне қолайлы блокчейн-эксплорерді таңдау қиындық тудырмайды. Әрбір зерттеуші негізінен бірдей ақпарат береді, сондықтан қолданушы көбіне ыңғайлылық пен жеке қалауларға сүйенеді.
Дегенмен ыңғайлы интерфейс, функционалдылық, талдау үшін әртүрлі құралдардың болуы, деректердің толықтығы да маңызды рөл атқарады. Сондай-ақ сервистің жылдам әрі нақты жұмыс істеуі де аз емес. Ал тәжірибелі қолданушы үшін ашық бастапқы кодқа қолжетімділіктің болуы үлкен артықшылық болуы мүмкін. Сондықтан әртүрлі сервистермен жеке жұмыс істеп көру маңызды, сонда дұрыс таңдау жасауға болады.
